Aktualności
2014-12-28
The Greater Game: Football and The First World War
The Greater Game: Football and The First World War

Listy z frontu Jimmy'ego Speirsa, strzelcy zwycięskiej bramki w finale Pucharu Anglii w 1911 roku, foldery dokumentujące wojenne koleje kobiecego futbolu, jedna z piłek symbolicznie kopniętych w powietrze w dniu rozpoczęcia Bitwy nad Sommą, dowody na to, że piłkarski pojedynek żołnierzy angielskich i niemieckich podczas rozejmu bożonarodzeniowego w 1914 roku miał faktycznie miejsce - oto w znacznym stopniu zapomniana historia piłki nożnej w trakcie I wojny światowej, przywrócona do życia dzięki wystawie w Narodowym Muzeum Futbolu w Manchesterze. więcej

2014-12-16
Druga tajemnica "Najfutbolniejszych" po polsku
Druga tajemnica

"Tajemnica siedmiu goli samobójczych" jest drugą, po "Tajemnicy śpiących sędziów", historią przełożoną na język polski z bestselerowego hiszpańskiego cyklu opowieści dla dzieci o przygodach drużyny FC Solto Alto. Historia kierowana jest do czytelników w wieku 7-11 lat, tyle też mają grajkowie w drużynie, której kapitanem jest Marilyn, bardzo szybka lewoskrzydłowa. Wszystkie "Tajemnice" wymyślił i opisał Roberto Santiago a zilustrował Enrique Lorenzo. więcej

2014-11-28
Filmy piłkarskie na 32. Festiwalu Ale Kino!
Filmy piłkarskie na 32. Festiwalu Ale Kino!

W tym roku w sekcji piłkarskiej Międzynarodowego Festiwalu Filmów Młodego Widza Ale Kino! rządzą dwie drużyny: Samoa Amerykańskie i The Devil’s Kickers. Pierwsza cieszy się sławą najgorszej drużyny na świecie. Druga reprezentuje awangardowy styl uliczny, a karne strzela w niej dziewczyna... Zapraszamy na piłkarskie filmy na Festiwalu Ale Kino! więcej

2014-11-15
Sztuka - 74%, Piłka - 26%
Sztuka - 74%, Piłka - 26%

Melvyn Bragg, popularny brytyjski komentator, pożalił się ostatnio na fakt marginalizowania sztuki w ramówkach stacji telewizyjnych z BBC na czele. W tej skardze człowieka kultury niepogodzonego z komercjalizacją mediów nie byłoby niczego niezwykłego gdyby nie mocne porównanie. Bragg stwierdził, że sztuka jest bardziej popularna wśród Brytyjczyków niż... piłka nożna. Wariat!? Zdołał wywołać dyskusję. więcej

2014-10-15
Czternaście w plecy i sto lat
Czternaście w plecy i sto lat

11 października w Nowej Rudzie odbył się mecz z okazji 35-lecia pracy twórczej poety i prozaika Karola Maliszewskiego. Reprezentacja Pisarzy w prezencie wbiła drużynie Przyjaciół Maliszewskiego 14 goli. Tacy przyjaciele. Maliszewski przegrał swój jubileuszowy mecz, ale jednego gola strzelił. więcej

2014-10-08
Football and music – magazyn muzycznego chłamu
Football and music – magazyn muzycznego chłamu

Autor ekscentrycznej strony o muzyce piłkarskiej nie należy do entuzjastów artystycznych aspiracji fanów futbolu. Witryna nie olśniewa szatą graficzną, ale za to zbija z nóg zgryźliwą ironią. Umęczony autor zaprasza nas do świata muzycznego chłamu, którego zalewowi, ku jego rozpaczy, nie ma końca! więcej

2014-09-22
Zwycięstwo Niepodległości
Zwycięstwo Niepodległości

Muzeum Niepodległości w Warszawie po raz drugi z rzędu wygrało Piłkarskie Mistrzostwa Instytucji Kultury, które odbyły się 21 września na stadionie stołecznej Polonii. Zwycięzcy są w tej imprezie niepokonani, była to bowiem dopiero druga edycja PMIK. Pewnie, że ciśnie się pod pióro wyświechtana prawda, żeśmy nad podziw waleczni właśnie pod sztandarami niepodległości. Zgoda, ale... zawsze zwycięscy? więcej

2014-08-04
FAN - piłka, sztuka i komercja
FAN - piłka, sztuka i komercja

Futbol Artist Media (FAN) to strona dla piłkarskich fanatyków o ponadprzeciętnych wymaganiach estetycznych. Strona gromadzi i sprzedaje prace trzydziestu artystów, reprezentujących takie dziedziny sztuki jak malarstwo, rysunek, design, fotografia i moda. Na stronie można nabyć zarówno kopie, jak i oryginały prac, dodatkową atrakcją - za dodatkową opłatą - są limitowane serie z autografem Pelego. więcej

2014-07-29
Międzynarodowy piłkarski klub kultury?
Międzynarodowy piłkarski klub kultury?

Riyaz Komu, indyjski artysta, postanowił założyć klub. Nie wiadomo jeszcze, jak się będzie nazywał, wiadomo natomiast, że w klubowej gablocie znajdą się nietypowe trofea. Klub ?będzie wystawiał na pokaz rozmaite formy sztuki, włączając obrazy i filmy dotyczące tego, jak futbol inspirował społeczeństwo i kulturę? - zapowiada artysta. więcej

2014-07-22
Pisarze zwyciężają za Odrą
Pisarze zwyciężają za Odrą

Kolejne sukcesy drużyny polskich pisarzy już nas nie dziwią. Z turnieju we Frankfurcie dotarła jednak para ciekawostek. Po pierwsze, gola dla pisarzy zdobył... Piotr Reiss, awizowany jako autor książki "Spowiedź piłkarza". Po drugie, podczas turnieju ludzie pióra odnieśli pierwsze zwycięstwo w historii pojedynków z teutońskimi literatami. Rodzi się pokusa analogii... więcej

2014-07-09
Fresk i freestyle ("When Art meets Football")
Fresk i freestyle (

Oto kolejny niecodzienny sposób na zorganizowanie piłkarsko-artystycznego rendez-vous: ona maluje, a on żongluje. Ona (Tarsila Schubert) jest brazylijską twórczynią sztuki ulicznej, on (Rodolfo) jest francuskim mistrzem żonglowania piłką. Działają wspólnie na zaproszenie Instytutu Francuskiego. Sceneria: Saadiyat Cultural District w Abu Dhabi (ZEA). więcej

2014-06-22
"Football is Art" - szkice, obrazy i murale w S?o Paulo

Nigdy dość przypominania oczywistości: piłka nożna jest sztuką. Całą sztuką jest jednak wypowiedzieć ten truizm w jakimś niebanalnym języku artystycznym. Tym razem robi to brazylijski malarz Enio Squeff - na swej ojczystej ziemi. więcej

2014-06-10
W cieniu mundialu: koncert muzyki chôro
W cieniu mundialu: koncert muzyki chôro

Konsul Honorowy Brazylii, José Flor?ncio, z okazji trwającego mundialu zaprasza na koncert tradycyjnej brazylijskiej muzyki chôro i pokaz freestyle football. Wibrujące, taneczne brzmienia zaprezentuje Quinteto Musiart, zespół zaproszony specjalnie na tę okazję z drugiej ojczyzny futbolu. więcej

2014-05-28
Festival of Football Ideas w Bristolu (30 maja ? 14 czerwca)
Festival of Football Ideas w Bristolu (30 maja ? 14 czerwca)

Dwutygodniowy festiwal strukturą przypomina piłkarską rywalizację ? w każdym bloku spotykają się punkty programu wchodzące do gry w pierwszej, drugiej... a czasem i trzeciej połowie spotkania. Organizatorzy śmiało konfrontują najróżniejsze języki mówienia o piłce nożnej ? przemiany piłkarskich narracji, poezja (w tym haiku), historia związków futbolu ze sztuką oraz artystyczna praktyka (np. eksperyment z kolorami, muzyka na żywo do meczów), konkurs filmów krótkometrażowych, piłkarskie plakaty i tak dalej. Wieloskładnikowy, wysokoenergetyczny, doprawiony mundialowymi emocjami koktail piłkarski - zapowiada się pysznie. więcej

2014-05-10
Eksperyment: rzeźba głosowa w muzeum futbolu
Eksperyment: rzeźba głosowa w muzeum futbolu

Pomysłowość artystów epoki cyfrowej nie zna granic. Podczas nadchodzącej nocy muzeów - w Anglii niestety, nie w Polsce - Matt Pyke zaprezentuje "żyjącą i oddychającą" rzeźbę, wrażliwą na ludzki głos. Trudno to sobie wyobrazić, ale piłkarskie przekleństwa, hymny, przyśpiewki, szepty i okrzyki skierowane do ucha-mikrofonu rzeźby będą określały jej zmienny, chimeryczny kształt, wychodzący od podstawowego wyobrażenia sfery, czyli piłki. więcej

2014-04-30
Mishmash - historia futbolu na jednym obrazie!
Mishmash - historia futbolu na jednym obrazie!

Legendarne zagrania, sławne gesty, niechlubne incydenty, historyczne chwile - Alex Bennett wybrał blisko 500 zdarzeń, które składają się na epicko-komiksową historię piłki nożnej opowiedzianą za pomocą jednego obrazu. Obłęd. więcej

2014-04-21
"Chaos" wieńczy dzieło

Zaczęło się od "Równowagi", później nastąpiło "Zachwianie". W końcu przyszedł czas na "Chaos", ostatni tom lucyferycznej trylogii fantasy Pawła Leśniaka, piłkarza pierwszoligowego Kolejarza Stróże. więcej

2014-04-12
Cyfrowe robótki w Manchesterze
Cyfrowe robótki w Manchesterze

Manchester to miasto znakomitych drużyn piłkarskich, ale również stolica przemysłu włókienniczego. National Football Museum zaprasza dzieciaki na warsztaty, nawiązujące do obu tych tradycji. Pod okiem artysty uczestniczy zaprojektują i wyprodukują piłkarskie szaliki. Nie na drutach jednak, lecz z pomocą specjalistycznej aplikacji oraz cyfrowej maszyny. więcej

2014-04-02
"The Art of Football" - farby w sprayu i gazowane napoje

Pepsi to kolejna firma, która uderza w mundialową strunę, wpisując swoją strategię w trójkąt piłka nożna - reklama - sztuka. Pomysłem było zatrudnienie artystów ulicznych, którym pozostawiono całkowitą swobodę twórczą... no, prawie. więcej

Wokół piłki
Czy starożytni Grecy i Rzymianie grali w piłkę nożną?
Czy starożytni Grecy i Rzymianie grali w piłkę nożną?

"Czyżby w piłkę nożną w starożytności nie grano? O tym, że jednak grano, dowiadujemy się z renomowanej niemieckiej encyklopedii o nazwie 'Der Neue Pauly', która poświęcona jest wszelkim zagadnieniom związanym z antykiem. W tym dwunastotomowym kompendium wiedzy wydanym w latach 1996-2003 znajduje się hasło 'apopudobalia' traktujące właśnie o piłce nożnej w starożytności. [...]. Zgodnie z tą encyklopedią 'apopudobalia' jest pierwotną formą piłki nożnej, która w starożytności została przeniesiona przez legionistów rzymskich na Wyspy Brytyjskie, gdzie ponownie w XIX w. zyskała na popularności" - fakty i mity na temat antycznej piłki nożnej przedstawia Rafał Rosół. więcej

"Siła przez Radość". O książce "Tor!" Ulricha Hessego

"Na tysiąc sto dziewięćdziesiąt osiem dni przed moim przyjściem na świat widzę trzech ubranych w zielone kurtki facetów pchających jakiś wózek. Patrzę na ich nieco zgarbione plecy, tyły głów, wypięte pośladki. Ten po prawej, w czapce choć bez butów, obraca się przez lewe ramię. Uśmiecha się? Możliwe. Dziwi mnie ten wózek, nigdy podobnego nie widziałem, więc nie jestem pewien, do czego służy. Po chwili wszystko staje się bardziej zrozumiałe – panowie odsysają wodę z piłkarskiego boiska. Trwają gorączkowe starania, aby rozegrać mecz, którego stawką jest występ w finale mistrzostw świata…" - pisze Tomasz Zarębski. więcej

Cyfryzacja marzeń
Cyfryzacja marzeń

"Statystyka piłkarska jest krainą dwukolorową, lodową połacią wiecznego trwania [...]. Ciężko w to uwierzyć, ale w tej lodowej krainie budzą się również emocje, prawdziwe emocje – statystycy piłkarscy kłócą się o własne dane, podważają swoje autorytety, zazdroszczą sobie nawzajem. Jak w powieści szkatułkowej - fikcja urosła na tym, co rzekomo realne, staje się samowystarczalną kapsułą życia" - refleksje na temat fascynujących właściwości cyfr i liczb na marginesach książki "Futbol i statystyki" Andersona i Sally'ego snuje Adam Adamczyk. więcej

"Deyna. Geniusz futbolu, książę nocy" - recenzja książki Wiktora Bołby

"Pisząc o niezbyt chwalebnych epizodach, nie epatuje skandalem, przyznaje zresztą w wywiadach, że części faktów, które zna, nie zdradzi nigdy. Jego kronikarska dokładność przybliża nam tymczasem postać Kazimierza Deyny nie tylko jako wybitnej jednostki, ale i człowieka z krwi i kości, który budzi często nasze współczucie. [...]. To legenda niełatwa, geniusza futbolu i zwykłego chłopaka, muszącego sobie radzić w nieznanym świecie. I radzącego sobie nie najlepiej" - recenzuje Paweł Radoła. więcej

Antypiłkarz. Recenzja książki „Bramkarz czyli outsider” Jonathana Wilsona
Antypiłkarz. Recenzja książki „Bramkarz czyli outsider” Jonathana Wilsona

"Najpierw należało rozstrzygnąć 'kto stoi'. Czasami trwało to naprawdę długo. Bo przecież nikt przy zdrowych zmysłach nie chciał „stać”. Każdy myślał tylko o tym, żeby kiwać i strzelać gole. 'Stać'? To było upokorzenie. Wszyscy wiedzieliśmy, że 'stoi' najsłabszy, klasowy lub podwórkowy oferma, którego można postawić na bramce, bo wszystko co istotne i tak dzieje się z przodu. Tył jest dla tych, którzy chcą się doczepić, może nawet podlizać piłkarskim wodzirejom, dla tych, którzy godzą się być jedynie żywą scenografią. Boiskowa przestrzeń nigdy nie była dla nas aksjologicznie jednorodna – im bliżej własnej bramki, tym mniejsza była jej wartość. Hierarchia była najzupełniej przejrzysta: liczyli się napastnicy, potem pomocnicy, obrońcy, no i na samym końcu bramkarz" - o nowej książce Wilsona pisze Tomasz Zarębski. więcej

"Dlaczego artyści kochają piłkę?". Felieton Tomasza Wołka

"Pewnie dlatego, że w tej prostej - w najszlachetniejszym słowa znaczeniu - grze odnajdują to, co jest sensem ich życia i twórczości: piękno. 'Oczy poetów są bardziej przenikliwe' - pisał wielki Kawafis. I w rzeczy samej - artyści swymi wyczulonymi zmysłami chłoną urok tego sportu. Nieomylnie wychwytują estetykę, finezję zagrań, dynamikę i pomysłowość akcji, magnetyzm liderów, dramaturgię meczów, czynnik niespodzianki, emocje tężejące i rozsadzające nieckę stadionu, frenetyczne reakcje widowni" - pisze dziennikarz, publicysta i komentator sportowy Tomasz Wołek. więcej

Bellos, Brazylia i piłka. Recenzja książki "Futebol. Brazylijski styl życia" Alexa Bellosa
Bellos, Brazylia i piłka. Recenzja książki

"W Brazylii ludzie bawią się bowiem futebolem na wiele sposobów, w różnorakich aktywnościach poszukują z nim związków. W latach 70. ubiegłego wieku wymyślono na przykład piłkę samochodową. Po boisku jeździły samochody pomalowane w barwy klubowe, grano wielką skórzaną piłką. były normalne faule, dryblingi, strzały, także z główki. Futsal i piłka plażowa to żadna sensacja, ale był też byczy futbol, w którym byki (czyli piłkarze) goniły za piłką (czyli człowiekiem). Jest też na przykład futbol guzikowy, w którym na niewielkich planszach gra się rzeczonymi guzikami, przy czym towarzyszy temu prawdziwy przemysł kolekcjonerski. Jest też futbol dla niedowidzących, a polega on na tym, że specjalni naprowadzacze wydają piłkarzom instrukcje o kierunkach przemieszczania się. Uff..." - recenzuje Adam Adamczyk. więcej

Trójkąt Kanizsy
Trójkąt Kanizsy

"Białe plamy, domysły, kontrfaktualia, dwuznaczności. To one tworzą oś historii futbolu, historii żywej, pulsującej w sercu każdego kibica. Fakty, które ustalili piłkarscy statystycy i dociekliwi dziennikarze swobodnie pływają w oceanie niewiedzy i zmyśleń, stanowią wysepki istnienia pogrążone w niepoznawalnym nie-bycie" - o roli iluzji w percepcji futbolu pisze Tomasz Zarębski. więcej

Kiks Garrinchy. Futbolowe plej stejszyn
Kiks Garrinchy. Futbolowe plej stejszyn

"Plej stejszyn daje technologicznie najbardziej zaawansowane odwzorowanie widowiska futbolowego - najdoskonalsze naśladowanie natury, by posłużyć się nomenklaturą starodawnych traktatów estetycznych. [...] Czas nieporadnego realizmu w stylu Giotta (Atari, Amiga) mamy już za sobą, ale do fotograficznego podobieństwa jeszcze - i na całe szczęście - dalej niż bliżej. Rozwijając analogię, jesteśmy gdzieś w połowie XV wieku. Obecny potencjał tej zabawki jest taki, że nadal funkcjonujemy w graficznej konwencji kopii - już nauczyliśmy się głębi, nie mamy problemu z projektowaniem przestrzeni i tła, ale postaci jeszcze mocno wymyślone, konwencjonalne, niczym manekiny z papier-mâché" - felieton Adama Adamczyka. więcej

TAFA - boski perkusista
TAFA - boski perkusista

"Moją uwagę przyciągają mit, kult i rytuał, natomiast nie inspirują mnie arena sportowa jako pejzaż, sportowiec jako portret. Fascynuje mnie sport jako metafora życia i wiary. Nasze zbiorowe posłuszeństwo i oddanie bogom i boginiom gry, psychologia tłumów oraz identyfikacja, niemalże prehistoryczna i pierwotna. To mityczna moc stadionu, który stał się nową bazyliką i piramidą, synagogą i świątynią" - mówi o sobie TAFA, mieszkający w Nowym Jorku artysta z Ghany. Wciągnijmy się we frenetyczne obrazy o tematyce piłkarskiej. więcej

Tęczowa Trybuna z opóźnionym zapłonem
Tęczowa Trybuna z opóźnionym zapłonem

"Spektakl odniósł sukces, a kwestie, o których mówią postacie tej sztuki, nadal są na wokandzie. Tęcza na Placu Zbawiciela i Tęczowa Trybuna mają ze sobą bardzo wiele wspólnego ? wciąż przypominają nam o homofobii, nietolerancji i prymacie ?tradycyjnych wartości?. Wzięcie na warsztat przewrotnej figury kibica-geja w macho świecie piłki nożnej uważam za odważne posunięcie. Niestety, mimo śmiechu w trakcie spektaklu, po wyjściu pozostaje w głowie pytanie ? jak długo jeszcze to, co śmieszne dla nas, będzie dla innych straszne?" - o "Tęczowej Trybunie 2012" (Teatr Polski we Wrocławiu) pisze Katarzyna Barczyk. więcej

Kiks Garrinchy. Czy futbol ma potencjał intelektualny?
Kiks Garrinchy. Czy futbol ma potencjał intelektualny?

"Mnie chodzi o refleksję nad istotą zjawiska, o - przepraszam za podniosłą wcinkę - refleksję humanistyczną. Krótko mówiąc - czy piłka nożna ma potencjał hermeneutyczny? Nie ma wątpliwości, intelektualiści uwielbiają rozprawiać o futbolu. [...] Piłka nożna stała się zjawiskiem intelektualnym, nawet jeśli nim nie jest" - retoryczne pytania stawia (i odpowiada na nie) Adam Adamczyk. więcej

Równorzędna gra. Recenzja "Gracza" Przemysława Rudzkiego
Równorzędna gra. Recenzja

"Pojawiają się kolejne postaci i bezwiednie, niczym obrońca na linii spalonego, próbujemy przewidzieć kolejne ruchy i dotrzeć do siatki połączeń, która nadaje rytm akcji. Zadanie nie należy jednak do najłatwiejszych, gdyż Rudzki, zwinny jak kot, sprawnie lawiruje nieoświetlonymi alejkami stolicy. Nawiązuje tym samym do bogatej tradycji pisarstwa ukazującego ciemną stronę miasta, któremu niewątpliwie patronuje Marek Hłasko. Dziennikarz "Faktu" prędzej wypuści nas w ślepą niż w czeską uliczkę" - recenzja Jakuba Wypychowskiego. więcej

"Postfutbol" Czubaja, Drozdy i Myszkorowskiego - recenzja

"Biorąc do rąk 'Postfutbol' najbardziej obawiałem się właśnie nudy. Ile orzeźwiającego soku - myślałem, zanim jeszcze przystąpiłem do lektury - da się wycisnąć z owocu, który od pewnego czasu znajduje się w post-funeralnej fazie mumifikacji? Okazało się, że Czubaj, Drozda i Myszkorowski wycisnęli go całkiem sporo, głównie dlatego, że udało im się napisać książkę pogranicza. 'Postfutbol' nie jest bowiem typową rozprawą akademicką, nie jest też prozą li i jedynie publicystyczną; to raczej nad wyraz udany melanż filozoficznej dociekliwości i dziennikarskiego zamiłowania do wartkiej, skoncentrowanej na anegdotycznych szczegółach akcji" - recenzja Tomasza Zarębskiego więcej

Kiks Garrinchy. Fakty i mity
Kiks Garrinchy. Fakty i mity

"Podczas jednej z transmisji tegorocznego Pucharu Konfederacji komentator poinformował, że Meksykanin Giovani dos Santos jest synem słynnego Brazylijczyka Rivaldo. Informacja ciekawa, niespodziewana nawet. Nie dlatego oczywiście, że Meksykanin ma ojca z Brazylii, bo ostatecznie taka kombinacja jest dość prawdopodobna, zważywszy ludnościowy potencjał obydwu nacji. Informacja o rodzinnym powiązaniu znakomitych piłkarzy dziwna zdała się dlatego, że dotychczas się o tym nie wiedziało, a dos Santos od ładnego już czasu utrzymuje się na szczycie piramidy futbolowej" - piłkarskie mity konstruuje i dekonstruuje Adam Adamczyk. więcej

Fantasista, czyli artysta na boisku
Fantasista, czyli artysta na boisku

Jedną z atrakcji, jakie czekały na londyńczyków odwiedzających tego lata galerię The Cello Factory, była wystawa przedstawiająca prace kilkunastu artystów mocno wkręconych w piłkę nożną. Chociaż ekspozycja "Fantasista. The art of the number 10" przeszła już do historii, projekt "Fantasista" prowadzi bujne życie w sieci. Fantasista to włoskie określenie playmakera nieprzywiązanego sztywno do żadnego sektora boiska. Według definicji, na której opierają swoje credo twórcy strony fantasista.co.uk, jest on symbolem kreatywności, pomysłowości, wyobraźni i magii w futbolu. To zrozumiałe, że właśnie z momentem kreacyjnym, kojarzonym z pracą playmakera, identyfikują się artyści zaangażowani w projekt, który podbije wasze serca. więcej

Archiwum cytatów

“Kto gra pod siebie - gra dla przeciwnika. Kto gra dla drużyny - gra dla siebie.”

Helenio Herrera

Tafa
Moją uwagę przyciągają mit, kult i rytuał, natomiast nie inspirują mnie arena sportowa jako pejzaż, sportowiec jako portret. Fascynuje mnie sport jako metafora życia i wiary. Nasze zbiorowe posłuszeństwo i oddanie bogom i boginiom gry, psychologia tłumów oraz identyfikacja, niemalże prehistoryczna i pierwotna. To mityczna moc stadionu, który stał się nową bazyliką i piramidą, synagogą i świątynią - mówi o sobie TAFA, mieszkający w Nowym Jorku artysta z Ghany. Wciągnijmy się we frenetyczne obrazy o tematyce piłkarskiej. więcej